Thu Tứ




Thuyết Bình Nguyên Lộc




Ý kiến về nguồn gốc Mã Lai của dân tộc Việt Nam của Bình Nguyên Lộc có nguồn gốc ở những kết quả khảo cổ mà G. Coedès tóm tắt hồi đầu thập kỷ 1960.(1)

Mã Lai đây là một chủng tộc lớn gồm rất nhiều dân tộc, trong đó có cư dân của nước Ma-lai-xi-a. Hoàn toàn chỉ do tình cờ mà tên nước Ma-lai-xi-a chứa tên chủng, chứ nước này không hề có vị trí đặc biệt quan trọng trong lịch sử của chủng Mã Lai.

Ý kiến của BNL đáng gọi là “thuyết”, vì nó bàn cả đến nguồn gốc của chủng Mã Lai (là điều mà tóm tắt GC không thấy nói), cũng vì nó rất chi tiết và cụ thể.

Do lối viết rải ý, thuyết Bình Nguyên Lộc không xuất hiện trọn vẹn ở bất cứ chỗ nào trong sách ông. Vì lợi ích chung, chúng tôi xin tóm lược thuyết ấy, theo cách hiểu của mình:

Trong nhân loại có một chủng gọi là chủng Mã Lai. Chủng ấy gốc ở vùng Hi Mã Lạp Sơn bây giờ.

Từ HMLS, cách nay khoảng 6000 năm, một bộ phận của chủng ấy di cư qua Hoa Nam, gọi là người Mã Lai Hoa Nam. Cũng từ HMLS, cách nay khoảng hơn 5000 năm, một bộ phận khác của chủng Mã Lai di cư qua Hoa Bắc, gọi là người Mã Lai Hoa Bắc.

Ở Hoa Bắc chưa được bao lâu thì Mã Lai Hoa Bắc bị chủng Hoa (tức Hoa Hạ) đánh bại, phải bỏ Hoa Bắc mà chạy. Cuộc di tản của Mã Lai Hoa Bắc cách nay khoảng 5000 năm, BNL gọi là Ðợt I và gọi đám dân di tản ấy là Mã Lai đợt I (2). Mã Lai đợt I phần vượt Hoàng Hà chạy xuống phía nam, nơi đã có Mã Lai Hoa Nam ở, phần chạy về phía đông, qua Hàn, qua Nhật, rồi một số đi đường biển xuống tận Bắc bộ và Trung bộ.

Bắc bộ không phải là đất trống trước khi Mã Lai đợt I đến, nhưng do “thổ trước” còn tương đối lạc hậu nên chuyện hợp chủng giữa dân bản địa với dân mới đến đã gần như không xảy ra. Thổ trước dần dần biến mất, cư dân Bắc bộ dần dần trở nên chủ yếu là người Mã Lai đợt I.

Trước sức bành trướng mãnh liệt của chủng Hoa, cách nay khoảng 2500 năm, một số người Mã Lai ở Hoa Nam (gồm chủ yếu là Mã Lai Hoa Nam nhưng cũng có cả Mã Lai Hoa Bắc đã vượt Hà) phải bỏ đất đang ở mà theo đường biển di cư xuống phía nam. BNL gọi đó là Ðợt II và gọi đám dân di tản ấy là Mã Lai đợt II (3). Họ ghé nhiều nơi ở phương nam, trong đó có Bắc bộ, làm dân số Bắc bộ tăng đột ngột.

Cả Mã Lai đợt I và Mã Lai đợt II đều không lai Hoa đáng kể, vì khi thua Hoa phải bỏ chạy thì chưa hề chung sống lâu dài với Hoa. Do đó, trước thời Bắc thuộc, cư dân Bắc bộ gần như thuần chủng Mã Lai.

Trong thời Bắc thuộc, không hề xảy ra chuyện đông đảo dân Tàu di cư xuống thuộc địa phương nam. Vì vậy, khi Ngô Quyền giành lại được độc lập thì cư dân Bắc bộ vẫn cơ bản là người Mã Lai.

Từ Ngô Quyền đến nay không có dịp nào cho người Tàu pha trộn máu họ vào máu ta cách lớn lao.

Tức về máu huyết, người Việt Nam hiện đại chẳng những có nguồn gốc Mã Lai mà cơ bản vẫn còn là người Mã Lai.


Thuyết Bình Nguyên Lộc trình làng năm 1971. Trong bốn thập kỷ qua, các nhà nghiên cứu đã có thêm rất nhiều tư liệu đủ loại mà BNL năm ấy không hề biết. Thuyết BNL có thể sai, nhưng nó vẫn cần được tham khảo vì chứa vô số thông tin và ý kiến mà thiết tưởng bất cứ ai tìm hiểu nguồn gốc dân tộc cũng phải nghiêm túc cân nhắc.

Ðâu đó trong sách Nguồn gốc Mã Lai của dân tộc Việt Nam, tác giả có lời khiêm tốn: “Nếu quyển sách nhỏ nầy mà có chừng một trang giúp ích được vào việc nghiên cứu cổ sử Việt Nam của người sau, thì cũng không uổng công chúng tôi đã bỏ ra một chục năm học hỏi.”

Sách không nhỏ chút nào. Cái nhìn hoàn toàn đúng đắn về nguồn gốc dân tộc, bao giờ có, sẽ là do người sau may mắn được đứng trên vai những người trước như Bình Nguyên Lộc.







__________________
(1) Xem
Nguồn gốc Mã Lai của dân tộc Việt Nam, tr. 322-325.
(2) So với thuật ngữ Nam Á (
Austro-Asiatic) trong tóm tắt GC.
(3) So với thuật ngữ Nam Ðảo (
Austronesian) trong tóm tắt GC.